ಆರ್.ಐ.ಎನ್. ಹೋರಾಟದ ಧೀರ ಯೋಧರಿಗೆ ನಮ್ಮ ಕೃತಜ್ಞತಾಪೂರ್ವಕ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿಗಳು.

ಸರ್ವ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ 1757 ರ ಪ್ಲಾಸಿ ಕದನದೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಧಿಪತ್ಯವು ಭದ್ರವಾಗಿ ನೆಲೆ ಊರಿತೆನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಪ್ರತಿರೋಧಗಳನ್ನು ಧಮನಿಸಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಧಿಪತ್ಯ ಭದ್ರವಾಗಿ ತಳವೂರಿತು.
ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾಭಿಮಾನಿ ಜನರು ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೊರಾಟವನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಸುತ್ತಲೇ ಬಂದರು. ಅಹಿಂಸಾ ಹೋರಾಟದಿಂದ ನಾವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಗಳಿಸಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುವುದು ಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯವಲ್ಲ. ನಾಯಕತ್ವದ ಅಹಿಂಸೆಗೆ ಮಣಿಯುವಂತೆ ತೋರಿಸುತ್ತಲಿದ್ದರೂ ಎಂದೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ರಕ್ತ ಹರಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಗಂಗೆಯ ಸಾವಿರಾರು ತೊರೆಗಳ ಪರಿಣಾಮವೇ ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ.

100 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಒಳಗೊಳಗೇ ಹೊಗೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅಭಿಲಾಷೆ 1857ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಅಧೀನದಲ್ಲಿದ್ದ ಭಾರತೀಯ ಸೈನ್ಯಗಳೊಳಗೆ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಚರಿತ್ರಕಾರರು ಅದನ್ನು ಬಂಡಾಯ ಎಂದು ಕರೆದರೆ ಭಾರತೀಯರಾದ ನಮ್ಮ ಪಾಲಿಗೆ ಅದು “ಪ್ರಥಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮ”.
1857ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ `ಸಿಪಾಹಿ ದಂಗೆ’ಯೆಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಈ ಹಂಬಲ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಯಾದರೆ 1946ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿ ನೌಕಾದಳದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾಪೇಕ್ಷೆಯ ಫಲರೂಪವಾದ `ರಿನ್ ಬಂಡಾಯ’ ಅಂತಿಮ ಹೆಜ್ಜೆ ಎನ್ನಬಹುದು.
ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಕಾಮರ್ಿಕ ಹಾಗೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬೆಂಬಲ ಪಡೆದ `ರಿನ್ ಬಂಡಾಯ’ ಜವಾಹರಲಾಲ ನೆಹರೂ ಉದ್ಘರಿಸಿದಂತೆ `ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮ’ದ ಉಜ್ವಲ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ.
ರಿನ್ ಅಂದರೆ ಆರ್. ಐ. ಎನ್. ರಾಯಲ್ ಇಂಡಿಯನ್ನ ನೇವಿ ಅಥವಾ ನೌಕಾದಳ. ಇದು ಜನತೆಯಿಂದಲೂ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದಿಂದಲೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಡೆದಿದ್ದ ಗಲಭೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
`ಒಳಗಿರುವ ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮಗೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿವರಗಳು ಗೊತ್ತಿರದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಹೊರಗಿರುವ ನೀವು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಕರಾಳತೆಯ ಬಗ್ಗೆ, ನಾವು ಸಾಕಷ್ಟು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಹೊಂದಿದ್ದೇವೆ. ನಾವು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದಿರುವೆವೋ ಅಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ತುಂಬಿ ತುಳುಕಾಡುತ್ತಿರುವ ಅಶಾಂತಿಯನ್ನು ನಾವು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.’
`ನಮ್ಮ ಹೋರಾಟ ಬಂಧವಿಮೋಚನೆಯ ಆಶೆ ಹೊತ್ತ ಜನಸಮುದಾಯದ ದೊಡ್ಡ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಹೋಗಿದೆ. ಈಗ ಶರಣಾಗುವುದೆಂದರೆ, ಆ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ದ್ರೋಹ ಬಗೆದಂತೆ”
ಇದು `ರಿನ್’ ಹೋರಾಟದ ಧ್ವನಿ.
ಆದರೆ ಇಂತಹ ಧೋರಣೆಯ `ರಿನ್’ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಕರ್ಾರ `ಕೇವಲ, ಸಂಬಳ ಮುಂತಾದ ಆಥರ್ಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಮಿಲಿಟರಿ ಅಶಿಸ್ತಿನ ಒಂದು ಕೆಟ್ಟ ಉದಾಹರಣೆ’ ಎಂಬಂತೆ ನಾಡಿನ ಜನರಲ್ಲಿ ಜನನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಜನ  ಬೆಂಬಲ ಪಡೆದ ಈ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಜನರಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡು ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಕ್ರಾಂತಿ ಕಿಡಿಯನ್ನು ಆರಿಸಲಾಯಿತು.
ಆದರೇನಂತೆ ಆರ್.ಐ.ಎನ್. ಇಂದಿಗೂ ದೇಶಪ್ರೇಮೀ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿದೆ.

ಶೀರ್ಷಿಕೆ: ಆರ‍್.ಐ.ಎನ್ ಬಂಡಾಯ ಲೇಖಕರು:ಜಿ.ಎಮ್.ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಪ್ರಕಾಶನ: ನವಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾಶನ ಪುಟ:64